Obowiązek podatkowy w 2014 r.

Opublikowany 2014/06/02

Od 1 stycznia 2014 r. obowiązuje zasada, że obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi. Jeżeli jednak przed ww. terminem podatnik otrzyma całość lub część zapłaty (przedpłatę, zaliczkę, itp.), obowiązek podatkowy od otrzymanej kwoty powstaje z chwilą jej otrzymania.


Czynności, dla których w 2013 r. obowiązek podatkowy ustalało się według zasad szczególnych, a w 2014 r. stosuje się zasady ogólne:

Od 1 stycznia 2014 r. zmieniły się zasady ustalania obowiązku podatkowego w VAT. Nie obowiązuje już zasada, że termin powstania obowiązku podatkowego zależy od daty wystawienia faktury (z nielicznymi tylko wyjątkami). W porównaniu z regulacjami obowiązującymi do 31 grudnia 2013 r., mniej jest przypadków, gdy obowiązek ten ustala się według zasad szczególnych.


Od 1 stycznia 2014 r. obowiązuje zasada, że obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi. Jeżeli jednak przed ww. terminem podatnik otrzyma całość lub część zapłaty (przedpłatę, zaliczkę, itp.), obowiązek podatkowy od otrzymanej kwoty powstaje z chwilą jej otrzymania.


Czynności, dla których w 2013 r. obowiązek podatkowy ustalało się według zasad szczególnych, a w 2014 r. stosuje się zasady ogólne:

rodzaj czynności termin powstania obowiązku podatkowego - do 31 grudnia 2013 r. termin powstania obowiązku podatkowego - od 1 stycznia 2014 r.
usługi transportowe z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później niż 30. dnia, licząc od dnia wykonania usługi
1) z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi,
2) z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty - jeżeli zapłatę tę otrzymano przed terminem, o którym mowa w pkt 1
 
 
dostawa wysyłkowa za zaliczeniem pocztowym z chwilą otrzymania zapłaty
dostawa lokalu, budynku z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż 30. dnia, licząc od dnia wydania lokalu/budynku
sprzedaż praw i udzielanie licencji z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż z upływem terminu płatności określonego w umowie lub fakturze
oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż z upływem terminu płatności poszczególnych opłat pobieranych z tego tytułu
usługi turystyki opodatkowane na zasadzie marży z chwilą ustalenia marży, nie później jednak niż 15. dnia od dnia wykonania usługi
usługi komunikacji miejskiej z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż z dniem wystawienia faktury
dostawa towarów za pośrednictwem automatów z chwilą wyjęcia pieniędzy lub żetonów z automatów, nie później jednak niż w ostatnim dniu miesiąca
sprzedaż żetonów, kart telefonicznych lub innych jednostek uprawniających do korzystania z usług telekomunikacyjnych w systemie przedpłaconym (gdy usługa jest realizowana przy użyciu odpowiednio żetonów, kart lub innych jednostek) z chwilą sprzedaży żetonów, kart telefonicznych lub innych jednostek uprawniających do korzystania z usług telekomunikacyjnych w systemie przedpłaconym


Czynności, dla których w 2014 r. obowiązek podatkowy zależy od daty wystawienia faktury

Czynności, dla których obowiązek podatkowy ustala się według ww. zasad, przedstawiono w formie tabeli. W tabeli porównany jest stan prawny obowiązujący w 2013 r. i w 2014 r., dla uproszczenia założono, że faktura wystawiana jest dla innego przedsiębiorcy i transakcje są wykonywane między kontrahentami polskimi (pominięto import usług).

rodzaj czynności
(art. 19a ust.5 pkt 3 ustawy o VAT)
termin powstania obowiązku
podatkowego - do 31 grudnia
2013 r.
termin powstania obowiązku podatkowego - od 1 stycznia 2014 r.
usługi budowlane i budowlano-montażowe z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później niż 30. dnia, licząc od dnia wykonania usługi
1) z chwilą wystawienia faktury, o której mowa w art. 106b ust.1 ustawy o VAT - jeżeli faktura zostanie wystawiona terminowo,
2) z upływem terminu wystawienia faktury - gdy podatnik nie wystawi faktury lub wystawi ją po terminie,
3) z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty - jeżeli zapłatę tę otrzymano przed dokonaniem dostawy lub wykonaniem usługi
dostawa:
- książek drukowanych (PKWiU ex 58.11.1) - z wyłączeniem map i ulotek
- gazet, czasopism i magazynów, drukowanych (PKWiU ex 58.13.1 i PKWiU ex 58.14.1)
1) z chwilą wystawienia faktury lub otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż 60. dnia, licząc od dnia wydania tych towarów,
2) z chwilą wystawienia faktury dokumentującej faktyczną dostawę, nie później jednak niż po upływie 120. dnia, licząc od pierwszego dnia wydania tych wydawnictw - jeżeli umowa przewidywała rozliczenie zwrotów wydawnictw
drukowanie:
- książek (PKWiU ex 58.11.1) - z wyłączeniem map i ulotek
- gazet, czasopism i magazynów (PKWiU ex 58.13.1 i PKWiU ex 58.14.1)
z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż 90. dnia, licząc od dnia wykonania czynności

W art. 19a ust. 5 pkt 4 ustawy o VAT wymieniono czynności, dla których obowiązek podatkowy uzależniony jest głównie od daty wystawienia faktury, bez względu na to, kto jest nabywcą towaru lub usługi (podatnik, czy np. osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej). Trzeba oczywiście nadal pamiętać o zasadzie, że dla osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej wystawienie faktury jest obowiązkowe tylko na żądanie nabywcy (art. 106b ust. 3 ustawy o VAT). W tabeli pominięto import usług.

rodzaj czynności (art. 19a ust. 5
pkt 4 art. 19a ust. 5 pkt 4T)
termin powstania obowiązku podatkowego do 31 grudnia 2013 r. termin powstania obowiązku podatkowego od 1 stycznia 2014 r.
dostawa energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego, świadczenie usług telekomunikacyjnych i radiokomunikacyjnych (za wyjątkiem sprzedaży żetonów, kart telefonicznych, itp.), dostawa wody, odprowadzanie ścieków, itp. z upływem terminu płatności, jeżeli został on określony we właściwej umowie
1) z chwilą wystawienia faktury - jeżeli fakturę wystawiono terminowo,
2) z upływem terminu wystawienia faktury - gdy podatnik nie wystawi faktury lub wystawi ją po terminie
usługi najmu, dzierżawy, leasingu, lub usługi o podobnym charakterze, ochrony osób oraz usługi ochrony, dozoru i przechowywania mienia, stałej obsługi prawnej i biurowej z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż z upływem terminu płatności określonego w umowie lub fakturze
usługi dystrybucji energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego zasady ogólne, tj.:
1) z chwilą wykonania usługi, a jeżeli usługa powinna być potwierdzona fakturą - z chwilą wystawienia faktury, nie później niż 7. dnia od dnia wykonania usługi,
2) z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, jeżeli zapłatę tę otrzymano przed wykonaniem usługi


Czynności, dla których w 2014 r. obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania zapłaty

Dla niektórych czynności obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty (art. 19a ust.5 pkt 1 ustawy o VAT). Dotyczy to następujących czynności:

a) wydania towarów przez komitenta komisantowi na podstawie umowy komisu,

b) przeniesienia z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu własności towarów w zamian za odszkodowanie,

c) dokonywanej w trybie egzekucji dostawy towarów, o której mowa w art.18 ustawy o VAT,

d) świadczenia, na podstawie odrębnych przepisów, na zlecenie sądów powszechnych, administracyjnych, wojskowych lub prokuratury usług związanych z postępowaniem sądowym lub przygotowawczym, z wyjątkiem usług, do których stosuje się art.28b ww. ustawy, stanowiących import usług,

e) świadczenia usług zwolnionych od podatku zgodnie z art.43 ust.1 pkt 37-41 (dotyczy: usług ubezpieczeniowych, reasekuracyjnych i pośrednictwa w świadczeniu tych usług, usług udzielania kredytów i pożyczek, gwarancji, itp.).

Również w 2013 r. obowiązek podatkowy od ww. czynności powstawał generalnie z chwilą otrzymania zapłaty. Jedynie w przypadku sprzedaży komisowej otrzymanie zapłaty powodowało powstanie obowiązku podatkowego u komitenta, ale tylko wówczas, gdy zapłatę tę komitent otrzymał nie później niż w ciągu 30. dni od dostawy towarów dokonanej przez komisanta. Natomiast jeżeli zapłatę otrzymał później - obowiązek podatkowy powstawał w ww. 30 dniu od dokonanej dostawy na rzecz finalnego nabywcy.